Cách nén, giải nén và đặt mật khẩu file bằng 7-Zip

7-Zip là phần mềm nén và giải nén miễn phí, mã nguồn mở, nén được các định dạng 7z, ZIP, TAR, GZIP, BZIP2, XZ, WIM và giải nén được rất nhiều định dạng khác như RAR, ISO, CAB. Để nén, bạn chỉ cần nhấp chuột phải vào file, chọn 7-Zip > Add to archive...; để đặt mật khẩu, nhập mật khẩu ở mục Encryption và chọn AES-256. Với định dạng .7z, hãy tích thêm Encrypt file names để người khác không xem được cả tên file bên trong.

Kiểm tra nhanh

  • Đã cài 7-Zip bản mới nhất từ trang tải 7-Zip. Theo 7-zip.org, bản mới nhất là 7-Zip 26.05 (21/10/2026).
  • Trên Windows 11, nếu menu chuột phải chưa có 7-Zip, chọn Show more options (hoặc nhấn Shift + F10) để mở menu đầy đủ.
  • Muốn bảo mật tốt nhất: dùng định dạng 7z, mật khẩu dài, tích Encrypt file names.
  • Muốn người nhận mở được ở mọi máy: dùng ZIP (chấp nhận bảo mật thấp hơn nếu dùng ZipCrypto).

Cách nén file bằng 7-Zip

Nén nhanh từ menu chuột phải

  1. Chọn file hoặc thư mục cần nén (giữ Ctrl để chọn nhiều file).
  2. Nhấp chuột phải, chọn 7-Zip (trên Windows 11 có thể nằm trong Show more options).
  3. Chọn một trong các lệnh nén nhanh bên dưới.
  • Add to "Ten.7z": nén ngay thành file .7z cùng thư mục.
  • Add to "Ten.zip": nén ngay thành file .zip.
  • Add to archive...: mở hộp thoại để tùy chỉnh định dạng, mức nén, mật khẩu.

Tùy chỉnh trong hộp thoại Add to Archive

  • Archive format: chọn định dạng file nén. 7z thường nén nhỏ hơn; zip tương thích rộng nhất. Lưu ý gzip và bzip2 chỉ chứa được một file.
  • Compression level: từ Store (không nén, chỉ đóng gói) tới Fastest, Fast, Normal, Maximum, Ultra. Mức càng cao file càng nhỏ nhưng nén lâu hơn và tốn RAM hơn. Normal là lựa chọn cân bằng.
  • Split to volumes, bytes: chia file nén thành nhiều phần để gửi qua email hoặc chép vào USB.

Cách đặt mật khẩu cho file nén bằng 7-Zip

  1. Nhấp chuột phải vào file hoặc thư mục, chọn 7-Zip > Add to archive....
  2. Ở Archive format, chọn 7z (khuyên dùng) hoặc zip.
  3. Ở khung Encryption, nhập mật khẩu vào ô Enter password và nhập lại ở ô Reenter password. Có thể tích Show Password để kiểm tra lỗi gõ.
  4. Ở Encryption method, với 7z chỉ có AES-256 (đã chọn sẵn); với zip, chọn AES-256 (bảo mật mạnh) hoặc ZipCrypto (tương thích rộng, bảo mật yếu).
  5. Với định dạng 7z, tích Encrypt file names để mã hóa cả phần đầu file nén, bao gồm tên file.
  6. Bấm OK.

Vì sao nên tích "Encrypt file names"?

Nếu không tích, người khác vẫn mở được danh sách file trong gói nén và thấy tên file (ví dụ "Hop-dong-luong-2026.xlsx"), chỉ không giải nén được nội dung. Khi tích Encrypt file names, 7-Zip mã hóa luôn phần đầu file nén, nên phải có mật khẩu mới xem được danh sách file. Tùy chọn này dùng với định dạng 7z.

Nên chọn AES-256 hay ZipCrypto khi nén ZIP?

  • AES-256: bảo mật mạnh, nhưng chỉ mở được bằng 7-Zip, WinZip và một số phần mềm nén khác. Trình giải nén có sẵn của một số hệ điều hành có thể không mở được.
  • ZipCrypto: hầu hết phần mềm giải nén ZIP đều mở được, nhưng mức bảo mật yếu, không nên dùng cho dữ liệu nhạy cảm.

Nếu cần gửi tài liệu quan trọng, hãy dùng 7z + AES-256 + Encrypt file names, và gửi mật khẩu cho người nhận qua một kênh khác (ví dụ tin nhắn điện thoại thay vì cùng email).

Cách giải nén file bằng 7-Zip

Nhấp chuột phải vào file nén (.7z, .zip, .rar...), chọn 7-Zip rồi chọn:

  • Open archive: mở xem nội dung trong 7-Zip File Manager trước khi giải nén.
  • Extract files...: chọn thư mục đích và tùy chọn trước khi giải nén.
  • Extract Here: giải nén ngay vào thư mục hiện tại.
  • Extract to "Ten\": giải nén vào một thư mục mới cùng tên với file nén. Đây là lựa chọn gọn gàng nhất vì không làm lẫn file.

Nếu file có mật khẩu, 7-Zip sẽ hiện ô yêu cầu nhập mật khẩu khi giải nén (hoặc ngay khi mở, nếu file đã mã hóa tên file).

Giải nén file RAR bằng 7-Zip

7-Zip giải nén được file RAR miễn phí, kể cả định dạng RAR5 mới (các bản cũ như 9.20 chỉ hỗ trợ RAR 2, 3, 4). Cách làm giống hệt file ZIP: nhấp chuột phải, chọn 7-Zip > Extract to "Ten\".

Lưu ý: 7-Zip chỉ giải nén, không tạo được file RAR. Nếu bạn cần gửi file nén, hãy dùng 7z hoặc ZIP. Ngoài RAR, 7-Zip còn giải nén được ISO, CAB, MSI, DMG, VHD, VHDX, ARJ, LZH và nhiều định dạng khác.

Giải nén file chia nhiều phần

Với file được chia thành .7z.001, .7z.002... hoặc .part1.rar, .part2.rar..., hãy để tất cả các phần trong cùng một thư mục, rồi chỉ cần giải nén phần đầu tiên (.001 hoặc .part1). 7-Zip sẽ tự đọc các phần còn lại.

Lỗi thường gặp

  • Không thấy 7-Zip trong menu chuột phải: trên Windows 11, mở Show more options. Nếu vẫn không có, mở 7-Zip File Manager > Tools > Options, thẻ 7-Zip, kiểm tra tùy chọn tích hợp vào menu ngữ cảnh. Cài lại 7-Zip đúng bản 64-bit nếu Windows của bạn là 64-bit.
  • Không đổi được liên kết file (file association): chạy 7-Zip File Manager bằng Run as administrator, vào Tools > Options > System.
  • Báo lỗi CRC hoặc dữ liệu hỏng: file tải về bị lỗi hoặc thiếu phần. Tải lại file, hoặc kiểm tra đủ các phần nếu là file chia nhỏ.
  • Báo sai mật khẩu: kiểm tra bộ gõ tiếng Việt (UniKey) đang tắt khi nhập mật khẩu, kiểm tra Caps Lock.

Câu hỏi thường gặp

Quên mật khẩu file 7z có mở lại được không?

7-Zip không có chức năng khôi phục mật khẩu. File mã hóa AES-256 với mật khẩu mạnh gần như không thể mở nếu không có mật khẩu, vì vậy hãy lưu mật khẩu ở nơi an toàn.

7-Zip có miễn phí không?

Có. 7-Zip là phần mềm mã nguồn mở, miễn phí cho cả cá nhân và doanh nghiệp.

Nén bằng 7z hay ZIP tốt hơn?

7z thường nén nhỏ hơn và hỗ trợ mã hóa tên file. ZIP tương thích với mọi máy, không cần cài thêm phần mềm. Dùng 7z để lưu trữ và bảo mật, dùng ZIP khi gửi cho người không có 7-Zip.

7-Zip có nén được thành file RAR không?

Không. 7-Zip chỉ giải nén RAR. Để tạo file RAR, bạn cần dùng WinRAR.