Lỗi thường gặp trong Photoshop và cách khắc phục

Photoshop là phần mềm nặng, nên các lỗi thường gặp trong Photoshop phần lớn đến từ ổ đĩa đầy, thiếu RAM, card đồ họa hoặc file cài đặt (preferences) bị hỏng. Bài này gom các lỗi hay gặp nhất cùng cách sửa theo hướng dẫn của Adobe: scratch disks are full, thiếu bộ nhớ, lỗi GPU, file is locked, program error, lỗi font và công cụ không hoạt động. Hãy làm lần lượt từ bước đơn giản nhất, sửa xong bước nào thì thử lại ngay bước đó.
Các bước sửa chung nên thử trước
Rất nhiều lỗi lặt vặt được giải quyết chỉ bằng vài bước dưới đây. Adobe cũng khuyên làm theo đúng thứ tự này khi Photoshop bị treo hoặc thoát đột ngột.
- Lưu công việc, thoát hẳn Photoshop rồi mở lại. Nếu vẫn lỗi, khởi động lại máy.
- Cập nhật Photoshop lên bản mới nhất qua ứng dụng Creative Cloud. Adobe chỉ hỗ trợ kỹ thuật cho phiên bản hiện tại và bản liền trước.
- Cập nhật Windows hoặc macOS.
- Đặt lại Preferences (xem hướng dẫn ngay bên dưới).
- Nếu nghi do plug-in: thoát Photoshop, giữ phím
Shifttrong lúc mở lại, chọn Yes khi được hỏi có bỏ qua plug-in tùy chọn và plug-in bên thứ ba không. Nếu Photoshop chạy bình thường, thủ phạm là một plug-in nào đó.
Cách đặt lại Preferences
File Preferences lưu mọi tùy chỉnh của bạn và có thể bị hỏng sau một lần Photoshop hoặc hệ điều hành bị treo. Cách đặt lại:
- Thoát Photoshop.
- Giữ
Alt + Ctrl + Shift(Windows) hoặcOption + Command + Shift(macOS) rồi mở Photoshop. - Khi Photoshop hỏi có xóa file cài đặt hiện tại không, chọn đồng ý.
Lưu ý: cách này cũng đưa phím tắt tự tạo, không gian làm việc (workspace) và cài đặt màu về mặc định. Nếu bạn đã tùy chỉnh nhiều, hãy sao lưu trước.
Lỗi "Scratch disks are full"
Scratch disk là ổ đĩa Photoshop dùng làm bộ nhớ tạm khi RAM không đủ. Thông báo này thường có nghĩa ổ đĩa đang dùng làm scratch disk sắp hết chỗ. Ngoài ra, Adobe nêu thêm hai nguyên nhân: đơn vị đo của tài liệu bị đặt sai khi tạo, cắt hoặc đổi kích thước ảnh, và file Preferences bị hỏng.
Cách sửa:
- Giải phóng dung lượng: xóa hoặc chuyển bớt file sang ổ khác. Adobe khuyên nên để trống khoảng 50 GB trên ổ cài hệ điều hành khi làm việc với Photoshop, file nặng có thể cần nhiều hơn.
- Chọn ổ scratch khác: vào Edit > Preferences > Scratch Disks (macOS: Photoshop > Preferences > Scratch Disks), tích chọn ổ nhanh và còn nhiều chỗ, ưu tiên SSD.
- Nếu Photoshop không mở được vì ổ đầy: giữ
Ctrl + Alt(Windows) hoặcCommand + Option(macOS) ngay khi mở Photoshop để hiện hộp thoại chọn scratch disk. - Kiểm tra đơn vị đo: khi tạo file mới hoặc đổi kích thước, xem kỹ bạn chọn Pixels hay Inches/Centimeters. Gõ nhầm 5000 inch thay vì 5000 pixel sẽ tạo ra một file khổng lồ.
- Giảm dữ liệu tạm: hạ số History States trong Preferences > Performance (mặc định 50). Có thể tắt tự lưu bản khôi phục trong Preferences > File Handling, nhưng như vậy bạn sẽ mất bản khôi phục khi Photoshop bị treo.
- Nếu vẫn lỗi, đặt lại Preferences như hướng dẫn ở trên.
Ổ dùng làm scratch disk nên có định dạng NTFS, exFAT hoặc FAT32 (Windows), APFS hoặc Mac OS Extended (Journaled) (macOS).
Lỗi không đủ RAM và Photoshop chạy chậm
Khi gặp thông báo không đủ bộ nhớ (not enough RAM), hoặc thấy Photoshop giật, lag khi vẽ, hãy kiểm tra cách Photoshop dùng RAM.
- Tăng RAM cho Photoshop: vào Preferences > Performance, mục Memory Usage. Mặc định Photoshop dùng 70% RAM khả dụng. Bạn có thể tăng dần từng 5%, nhưng Adobe khuyên không vượt quá 85%. Khởi động lại Photoshop để áp dụng.
- Xem chỉ số Efficiency: bấm menu nhỏ ở cạnh dưới cửa sổ ảnh, chọn Efficiency. Dưới 100% nghĩa là Photoshop đã phải dùng scratch disk, còn dưới 90% thì nên cấp thêm RAM cho Photoshop hoặc lắp thêm RAM cho máy.
- Giải phóng bộ nhớ tạm: vào Edit > Purge và chọn All, Undo hoặc Clipboard. Lưu ý thao tác Purge không hoàn tác được.
- Đóng bớt file không dùng và giảm số History States.
- Chọn Cache Levels phù hợp: mặc định là 4. Ảnh nhỏ nhưng rất nhiều layer (từ 50 layer trở lên) nên để 1 hoặc 2, ảnh rất lớn (từ 50 megapixel) có thể đặt cao hơn 4.
- Tắt bớt hiển thị phụ: tắt Rulers, đặt Type > Font Preview Size > None, thu nhỏ hoặc tắt ảnh thumbnail trong Panel Options của bảng Layers.
- Giảm độ sâu màu về 8 Bits/Channel khi không cần 16 hay 32 bit. Hãy lưu một bản gốc trước, vì thao tác này bỏ bớt dữ liệu màu.
Lỗi GPU, card đồ họa
Ảnh hiển thị lỗi, màn hình nhấp nháy, công cụ chạy chậm bất thường hoặc Photoshop thoát khi mở một số tính năng thường liên quan đến card đồ họa hoặc driver.
- Kiểm tra nhanh: vào Preferences > Performance, bỏ chọn Use Graphics Processor, khởi động lại Photoshop. Nếu hết lỗi, nguyên nhân nằm ở GPU hoặc driver.
- Xem card có tương thích không: vào Help > GPU Compatibility (Photoshop 23.0 trở lên). Thông tin card cũng có trong Help > System Info.
- Cập nhật driver từ trang của hãng card đồ họa (NVIDIA, AMD, Intel), không nên chỉ dựa vào Windows Update. Sau đó bật lại Use Graphics Processor.
- Đặt lại Cache Levels về 4 trong Preferences > Performance rồi mở lại Photoshop.
- Tắt OpenCL: trong Preferences > Performance, bấm Advanced Settings và bỏ chọn Use OpenCL.
- Máy có hai card đồ họa (laptop gaming): ép Photoshop chạy bằng card rời. Với NVIDIA, vào Manage 3D Settings > Program Settings, thêm Photoshop.exe và sniffer.exe, chọn High-performance NVIDIA processor.
- Màn hình cắm đúng cổng: với máy bàn, dây màn hình phải cắm vào card rời chứ không cắm vào cổng trên bo mạch chủ, nếu không Photoshop có thể không nhận GPU.
Adobe cũng lưu ý chạy Photoshop trong máy ảo không được hỗ trợ chính thức.
Lỗi "file is locked" và "program error"
Could not complete your request because the file is locked
Lỗi này hay xuất hiện khi bạn mở hoặc lưu file trực tiếp trên ổ mạng, USB, ổ cứng gắn ngoài hoặc thư mục đồng bộ. Adobe khuyến nghị làm việc trực tiếp trên ổ cứng trong máy.
- Chép file về ổ cứng trong máy, mở và lưu ở đó, xong mới chép ngược ra ổ mạng hoặc USB.
- Kiểm tra tài khoản đang dùng có quyền đọc, ghi vào thư mục lưu file không. Thử đăng nhập bằng tài khoản quản trị (Administrator) để so sánh.
- Nếu lỗi chỉ xảy ra trên ổ mạng, nhờ người quản trị mạng kiểm tra quyền truy cập và các thay đổi gần đây.
Could not complete your request because of a program error
Đây là thông báo chung, có nhiều nguyên nhân. Nên thử theo thứ tự:
- Cập nhật Photoshop và khởi động lại máy.
- Đặt lại Preferences.
- Tắt Use Graphics Processor để loại trừ lỗi GPU.
- Đặt Cache Levels về 4.
- Nếu lỗi xảy ra khi mở một file cụ thể, kiểm tra phần mở rộng có đúng định dạng thật không. Ví dụ file JPEG bị đặt tên đuôi .psd sẽ không mở được, chỉ cần đổi lại đuôi .jpg.
- File PSD bị hỏng: giữ
Shift + Alt(Windows) hoặcShift + Option(macOS) khi mở để mở ảnh dạng gộp (composite). Bạn sẽ mất layer nhưng giữ được hình ảnh. Cách này chỉ dùng được nếu file từng được lưu với tùy chọn Maximize Compatibility.
Lỗi font chữ
Photoshop bị treo hoặc thoát khi chọn công cụ Type hay mở bảng Character thường do font hỏng hoặc bộ nhớ đệm font (font cache) bị lỗi.
- Tắt xem trước font: Type > Font Preview Size > None.
- Xóa font cache của Photoshop: thoát Photoshop và Creative Cloud, rồi xóa thư mục CT Font Cache.
- Windows:
\Users\[tên người dùng]\AppData\Roaming\Adobe\Adobe Photoshop <phiên bản> - macOS:
/Users/[tên người dùng]/Library/Application Support/Adobe/Adobe Photoshop
- Windows:
- Cập nhật hoặc tạm tắt phần mềm quản lý font bên thứ ba nếu có.
- Gỡ các font lạ cài từ nguồn không rõ. Trên Mac, mở Font Book, chọn tất cả font và dùng File > Validate Fonts để tìm và gỡ font hỏng, font trùng.
- Nếu vẫn lỗi, tìm font gây lỗi bằng cách chuyển một nửa số font ra thư mục khác, thử lại, rồi thu hẹp dần.
Công cụ không hoạt động đúng
Công cụ vẽ ra kết quả lạ, cọ không ăn màu, hoặc biến mất khỏi thanh công cụ thường do tùy chọn bị thay đổi chứ không phải Photoshop hỏng.
- Đặt lại công cụ: nhấp chuột phải (Windows) hoặc Control-click (macOS) vào biểu tượng công cụ ở đầu thanh Options, chọn Reset Tool (một công cụ) hoặc Reset All Tools (tất cả).
- Công cụ biến mất khỏi thanh Tools: vào Edit > Toolbar và bấm Restore Defaults.
- Vẽ không ra gì: kiểm tra layer có đang bị khóa, đang ẩn, hay bạn đang có vùng chọn ở chỗ khác (bấm
Ctrl + D/Command + Dđể bỏ chọn rồi thử lại). - Phím tắt không chạy: kiểm tra bộ phím trong Edit > Keyboard Shortcuts. Nếu vẫn lỗi, đặt lại Preferences.
Câu hỏi thường gặp
Đặt lại Preferences có làm mất file ảnh không?
Không. Thao tác này chỉ xóa cài đặt của Photoshop, file ảnh của bạn vẫn còn nguyên. Tuy vậy, phím tắt tự tạo, workspace và cài đặt màu sẽ trở về mặc định.
Nên chọn ổ nào làm scratch disk?
Chọn ổ nhanh nhất và còn trống nhiều nhất, tốt nhất là SSD. Mặc định Photoshop dùng ổ cài hệ điều hành, bạn có thể thêm ổ khác trong Preferences > Scratch Disks.
Máy RAM ít có dùng được Photoshop không?
Vẫn dùng được với file nhỏ, nhưng sẽ chậm khi làm file nhiều layer. Hãy đóng bớt ứng dụng khác, giảm History States và theo dõi chỉ số Efficiency để biết lúc nào máy đã phải dùng scratch disk.
Tắt Use Graphics Processor có ảnh hưởng gì?
Photoshop vẫn chạy, nhưng một số tính năng cần GPU sẽ chậm đi hoặc không dùng được. Đây chủ yếu là bước kiểm tra lỗi. Sau khi cập nhật driver, hãy bật lại.
Khi nào nên liên hệ Adobe?
Khi đã làm hết các bước trên mà Photoshop vẫn thoát đột ngột, hãy gửi báo cáo lỗi (crash report) khi được hỏi và liên hệ bộ phận hỗ trợ của Adobe qua trang helpx.adobe.com.